سلامت نیوز نوشت: اگر شنیدهاید بیماری قلبی بیشتر مردان را درگیر میکند یا تا زمانی که علامتی ندارید، قلبتان سالم است، وقت آن رسیده که این باورها را کنار بگذارید و واقعیتها را بشناسید.
بسیاری از مردم این روزها درباره بیماری قلبی صحبت میکنند، اما تشخیص واقعیت از باورهای نادرست همیشه آسان نیست.
دکتر «لوک لافین»، متخصص قلب و عروق، پنج تصور رایج درباره بیماری قلبی را بررسی کرده و واقعیتهای مربوط به آنها را توضیح داده است.
باور غلط اول: بیماری قلبی بیشتر مردان را درگیر میکند
بسیاری از افراد بیماری قلبی را «بیماری مردانه» میدانند و تصور میکنند زنان چندان در معرض خطر نیستند.
واقعیت: بیماری قلبی، هم در آمریکا و هم در سراسر جهان، مهمترین علت مرگومیر در میان مردان و زنان است.
دکتر لافین میگوید بیماری قلبی بر اساس جنسیت تبعیض قائل نمیشود. زنان نیز عوامل خطر منحصربهفردی دارند که میتواند احتمال ابتلا به بیماریهای قلبیعروقی را افزایش دهد؛ از جمله یائسگی، مصرف داروهای ضدبارداری خوراکی و برخی عوارض دوران بارداری.
او همچنین معتقد است زنان در بسیاری از موارد فرصت کمتری برای توجه به سلامت قلب خود پیدا میکنند. آنها ممکن است همزمان مسئولیت تربیت فرزندان، مراقبت از والدین سالمند و کار بیرون از خانه را بر عهده داشته باشند و در نتیجه سلامت خود را در اولویتهای بعدی قرار دهند.
شناخت عوامل خطر بیماری قلبی نخستین گام برای محافظت از سلامت قلب است. متخصصان توصیه میکنند افراد درباره عوامل خطر خود با پزشک مراقبتهای اولیه صحبت کنند و در صورت وجود عوامل خطر پیچیدهتر، به متخصص قلب مراجعه کنند.
باور غلط دوم: فقط سالمندان باید نگران بیماری قلبی باشند
بسیاری تصور میکنند بیماری قلبی تنها مشکل دوران سالمندی است.
واقعیت: بیماریهای قلبی میتوانند بزرگسالان را حتی در دهههای ۲۰، ۳۰ و ۴۰ زندگی نیز درگیر کنند.
دکتر لافین میگوید افزایش سن یکی از عوامل خطر بیماریهای قلبیعروقی است و بهطور طبیعی احتمال حمله قلبی یا سکته مغزی در یک فرد ۷۰ ساله بیشتر از فردی ۴۰ ساله است؛ اما انواع مختلفی از مشکلات قلب و عروق در افراد ۳۰ یا ۴۰ ساله نیز رخ میدهد.
یکی از دلایل مهم این مسئله میتواند ژنتیک باشد. برخی افراد ژنهایی را به ارث میبرند که خطر افزایش کلسترول یا فشار خون بالا را بیشتر میکند. این عوامل خطر اصلی بیماری قلبی ممکن است از سنین پایین شروع شوند، بدون اینکه فرد متوجه آنها باشد.
بسیاری از افراد بالای ۵۰ سال بهطور منظم به پزشک مراجعه میکنند، اما این موضوع در مورد جوانترها کمتر صدق میکند.
متخصصان تأکید میکنند افراد در تمام سنین، از جمله افراد زیر ۵۰ سال، باید معاینات دورهای داشته باشند. بررسی آزمایش خون و اندازهگیری کلسترول میتواند به شناسایی زودهنگام عوامل خطر کمک کند. جوانان نیز ممکن است به بیماری قلبی مبتلا شوند و آگاهی از وضعیت سلامت و عوامل خطر میتواند به پیشگیری کمک کند.
باور غلط سوم: اگر بیماری قلبی در خانوادهتان وجود دارد، شما هم حتماً به آن مبتلا میشوید
برخی افراد تصور میکنند اگر یکی از بستگان نزدیک آنها مانند پدر، مادر یا خواهر و برادر به بیماری قلبی مبتلا شده باشد، آنها نیز بهطور قطعی به این بیماری دچار خواهند شد و کاری از دستشان برنمیآید.
واقعیت: حتی با وجود سابقه خانوادگی بیماری قلبی، اقدامات زیادی برای کاهش خطر ابتلا وجود دارد.
دکتر لافین میگوید ژنها سرنوشت قطعی افراد نیستند و دههها پژوهش نشان داده است که اصلاح سبک زندگی میتواند نقش مهمی در کاهش خطر بیماری قلبی داشته باشد.
این اقدامات شامل موارد زیر است:
-
مصرف مواد غذایی مفید برای قلب
-
انجام دستکم ۱۵۰ دقیقه فعالیت بدنی با شدت متوسط در هفته
-
ترک سیگار
-
پرهیز از مصرف الکل
البته در برخی افراد، عوامل ژنتیکی نقش پررنگتری دارند. در چنین شرایطی ممکن است علاوه بر اصلاح سبک زندگی، مصرف دارو نیز ضروری باشد.
داروهای مؤثر و ایمنی برای کنترل عوامل خطر بیماری قلبی، از جمله فشار خون بالا و کلسترول بالا، وجود دارند. در افرادی که سابقه خانوادگی قوی دارند، این داروها ممکن است در کنار تغییر سبک زندگی مورد نیاز باشند.
هرچه کنترل بیماریهایی مانند فشار خون بالا و کلسترول بالا زودتر آغاز شود، احتمال تجمع خطرناک پلاک در عروق نیز کاهش مییابد.
باور غلط چهارم: اگر مشکلی در قلبتان وجود داشته باشد، حتماً متوجه علائم آن میشوید
بسیاری از افراد تصور میکنند اگر هیچ علامتی ندارند، قلبشان سالم است.
واقعیت: بیماری قلبی معمولاً تا مراحل پیشرفتهتر ممکن است هیچ علامت واضحی ایجاد نکند.
بیماری عروق کرونر، که شایعترین شکل بیماری قلبی است، معمولاً بهآرامی و در طول زمان پیشرفت میکند. در این بیماری پلاک بهتدریج در عروق تغذیهکننده قلب تجمع پیدا میکند.
گاهی اوقات حمله قلبی یا سکته مغزی نخستین نشانه وجود مشکل قلبی و عروقی است. برخی افراد نیز ممکن است به دلیل بیماری عروق محیطی دچار درد پا شوند.
تجمع پلاک در عروق قلب اغلب میتواند با وجود پلاک در عروق پا نیز همراه باشد و برعکس.
بهترین حالت این است که مشکلات قلبی و عروقی پیش از تجمع قابلتوجه پلاک و پیش از بروز علائمی مانند درد قفسه سینه یا عوارض جدی تشخیص داده شوند. تشخیص زودهنگام میتواند اثربخشی درمان را افزایش داده و خطر بروز مشکلات جدیتر را در آینده کاهش دهد.
فشار خون بالا و کلسترول بالا، از مهمترین عوامل خطر بیماری قلبی، اغلب هیچ علامت مشخصی ندارند. به همین دلیل انجام معاینات سالانه و آزمایشهای ساده برای بررسی وضعیت فشار خون و چربی خون اهمیت دارد.
باور غلط پنجم: بیماری قلبی بخش طبیعی افزایش سن است
برخی افراد تصور میکنند با بالا رفتن سن، ابتلا به بیماری قلبی اجتنابناپذیر است و باید آن را بخشی طبیعی از سالمندی دانست.
واقعیت: خطر بیماری قلبی با افزایش سن بیشتر میشود، اما بیماری قلبی نه بخشی طبیعی از روند پیری است و نه اتفاقی قطعی.
دکتر لافین میگوید افزایش خطر بیماری قلبی با هر سال افزایش سن واقعیت دارد، اما این به معنای طبیعی بودن بیماری قلبی نیست. بیماری قلبی یک فرایند بیماریزا است و افراد مجبور نیستند آن را سرنوشت خود بدانند.
اگرچه نمیتوان افزایش سن را متوقف کرد، اما اقدامات زیادی برای کاهش خطر بیماری قلبی وجود دارد؛ بنابراین ابتلا به این بیماری میتواند یک احتمال باشد، نه یک اتفاق حتمی.
دکتر لافین میگوید حتی افرادی را در دهه ۸۰ و ۹۰ زندگی میبیند که کیفیت زندگی و سطح آمادگی هوازی بالایی دارند. به گفته او، این افراد معمولاً سالها فعالیت بدنی را جدی گرفتهاند و داروهای خود را نیز بهطور منظم مصرف کردهاند.
با افزایش سن، پیشگیری از بیماری قلبی اهمیت بیشتری پیدا میکند. این موضوع نباید به یک وسواس تبدیل شود، اما باید بخشی از برنامه روزمره زندگی باشد.
برای کاهش خطر بیماری قلبی میتوان اقدامات زیر را انجام داد:
-
انجام معاینات و آزمایشهای دورهای
-
مصرف داروها طبق دستور پزشک
-
پیدا کردن فعالیت بدنی مناسب و لذتبخش و ادامه دادن آن
-
مشورت با متخصص تغذیه برای دریافت توصیههای غذایی متناسب با سن و شرایط فرد
چرا شناخت باورهای غلط درباره بیماری قلبی اهمیت دارد؟
باورهای نادرست به مرور زمان در فرهنگ عمومی ریشه میدوانند و ممکن است از طریق اعضای خانواده و دوستان منتقل شوند. همچنین مطالب منتشرشده در شبکههای اجتماعی، حتی اگر با نیت خیر منتشر شده باشند، گاهی اطلاعات گمراهکنندهای ارائه میکنند.
این مسئله در مورد سلامت قلب اهمیت ویژهای دارد، زیرا باور کردن اطلاعات نادرست میتواند باعث شود افراد عوامل خطر بیماری قلبی را نادیده بگیرند یا مراجعه به پزشک و انجام آزمایشهای ضروری را به تأخیر بیندازند.
متخصصان توصیه میکنند افراد درباره اطلاعاتی که درباره بیماری قلبی میشنوند، با پزشک خود صحبت کنند. پزشک میتواند به پرسشها پاسخ دهد، اطلاعات نادرست را اصلاح کند و به فرد کمک کند برای پیشگیری یا کنترل بیماری قلبی تصمیمهای آگاهانهتری بگیرد.